Open main menu

Wikipedia β

دۇنيا پۇتبول مۇسابىقىسى

1.دۇنيا لوڭقىسى

1928-يىلى5-ئاينىڭ 26-كۈنى خەلقئارا پۇتبول بىرلەشمىسى « دۇنيا لوڭقىسى پۇتبول مۇسابىقىسى»نى تاق تۈر بويىچە ئۆزى ئۆتكۈزىدىغانلىقىنى جاكارلىغاندىن بويان تا ھازىرغىچە قەدەر 20 نۆۋەت(1942-ۋە1946-يىللىرى 2-دۇنيا ئۇرۇش سەۋەبىدىن ئۆتكۈزۈلمىگەن) ئۆتكۈزۈلۈپ بولدى ،دۇنيا لوڭقىسى تارىخىتا ئىككى لوڭقا ئىككى باسقۇچنى باشتىن كۆچۈرگەن بولۇپ 1930-يىلىدىن 1970-يىلغىچە « رىمىت دۇنيا لوڭقىسى » نى ئىشلەتكەن . 1974-يىلىدىن ھازىرقى قەدەر يىڭى « دۇنيا لوڭقىسى » نى ئىشىلىتپ كەلمەكتە . مەن تۆۋەندە ئىككى لوڭقا توغۇرلۇق ئاز تولا چۈشەنچە بىرىپ ئۆتكەندىن سىرت بىرىنچى نۆۋەتلىك دۇنيا لۇڭقىسى مۇسابىقىسىدىن تارتىپ تا ھازىرغىچە ئۆتكەزگەن مۇسابىقىلەرنىڭ ئۆتكۈزۈلگەن ئورنى چېمپىيۇن بولغان دۆلەت قاتارلىقلارنى ماتېرىيال سۈپىتىدە سىلەرگە جەدىۋەل قىلىپ سونماقچى.


« رىمىت دۇنيا لوڭقىسى » 1930-يىلىدىن 1970-يىلغىچە ئىشلەتكەن.رىمىت لوڭقسىنىڭ ئىگىزلىكى 35سانتىمىتىر ئەتراپىدا ، ئىغىرلىقى تەخمىنەن 3.8كىلوگرام كىلىدۇ . ھەم ئۈسىتىگە چىمىپيون بولغان كوماندىنىڭ نامى ئويۇلغان .


ھازىرقى قەدەر ئۆزگەرمەي ، ساقلىنىپ قالغان - پالۋانلار لوڭقىسى بۇ لوڭقىنىڭ ئىگىزلىكى 36سانىتىمىتىر ئەتراپىدا ، ئىغىرلىقى 5كىلوگرام كىلىدۇ، يىڭى ياسالغان ۋاقىتىدا باھاسى 50مىڭ ئامىرىكا دوللىرى ئىدى . ھازىر بولسا 10مىليارد ئامىرىكا دوللىرىغا توغرا كىلىدۇ.



 ئىككىنچى
          چېمپيون
          

ئۆتكۈزۈلگەن ئورۇن

ئۆتكۈزۈلگەن يىلى

 ئارگېنىتنا
          ئورگۋاي
          ئورگۋاي
          1930
 
 چېخوسلاۋاكىيە
          ئىتالىيە
          ئىتالىيە
          1934
 
 ۋېنگرىيە
          ئىتالىيە
          فىرانسىيە
          1938
 
 برازىلىيە
          ئوروگۋاي
          برازىلىيە
          1950
 
 ۋېنگرىيە
          

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     شۋېتسارىيە
          1954
 
 شۋېتسىيە
          برازىلىيە
          شۋېتسىيە
          1958
 
 چېخوسلاۋاكىيە
          برازىلىيە
          چىلى
          1962
 
 

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     ئېنگلاند
          ئېنگلاند
          1966
 
 ئىتالىيە
          برازىلىيە
          مېكسكا
          1970
 
 گوللاندىيەگ
          

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     1974
 
 گوللانىدىيە
          ئارگېنتنا
          ئارگېنىتنا
          1978
 
 

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     ئىتالىيە
          ئىسپانىيە
          1982
 
 

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     ئارگېنتىنا
          مېكسىكا
          1986
 
 ئارگېنتىنا
          

سابىق غەرىبىي گېرمانىيە

     ئىتالىيە
          1990
 
 ئىتالىيە
          برازىلىيە
          ئامېرىكا
          1994
 
 برازىلىيە
          فىرانسىيە
          فىرانسىيە
          1998
 
 گېرمانىيە
          بىرازىلىيە
          ياپۇنىيە\كورىيە
          2002
 
 فىرانسىيە
          ئىتالىيە
          گېرمانىيە
          2006
 
 گوللاندىيە
          ئىسپانىيە
          

جەنوبى ئافرقا

     2010
 




2.ئولىمپىك پۇتبول مۇسابىقىسى


ئولىمپىك پۇتبول مۇسابىقىسى دۇنيا بويىچە 4يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزۈلدىغان دۇنيا پۇتبول مۇسابىقىسىدىن قالسىلا كۆلىمى ئەڭ زور مۇسابىقىلەرنىڭ بىرى بولۇپ 1895-يىلى گرېتىسىيدە ئۆتكۈزۈلگەن 1-نۆۋەتلىك ئولىمپىك تەنھەرىكەت يىغىنىدىن بۇيان ھازىرغا قەدەر 30 قېتىم ئۆتكۈزۈلدى،بۇ 100 نەچچە يىلدىن بويان ئولىمپىك پۇتبول مۇسابىقىسىگە قاتنىشىدىغان دۆلەتلەر بارغانسېرى كۆپىيىپ بارماقتا.


 ئۈچۈنچى
          

ئىككنىچى

     چىمپىيۇن
          ئورنى
          ۋاقتى
          نۆۋەت
 
  
          گېرىتسىيە
          دانىيە
          ئافىنا 
          1896
          1
 


     فرانسىيە
          ئەنگىلىيە
          پارىژ
          1900
          2
 
  
          ئامېرىكا
          كانادا
          سان لۇئىس
          1904
          3
 
 گوللاندىيە
          دانىيە
          ئەنگىلىيە
          لوندون
          1908
          4
 
 گوللاندىيە
          دانىيە
          ئەنگىلىيە
          ستوكھولم
          1912
          5
 
 گوللاندىيە
          ئىسپانىيە
          

بېلگىيە

     ئاتمۇپال
          1920
          7
 
 شۋېتىسىيە
          شۋېتسارىيە
          ئوروگۋاي
          پارىژ
          1924
          8
 
 ئىتالىيە
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئامستېردام
          1928
          9
 
 نورۋېگىيە
          ئاۋستىرىيە
          ئىتالىيە
          بېرلىن
          1936
          11
 
 دانىيە دانىيە
          يۈگوسلاۋىيە
          شۋېتىسىيە
          لوندۇن
          1948
          14
 
 شۋېتىسىيە
          يۈگوسلاۋىيە
          ۋېنگرىيە
          خېلىنسكى
          1952
          15
 
 بۇلغارىيە
          يۈگوسلاۋىيە
          

سابىق سوۋېت ئىتتپاقى

     موربىن
          1956
          16
 
 ۋېنگرىيە
          دانىيە
          يۈگوسلاۋىيە
          رىم
          1960
          17
 
 

دېموكراتىك گېرمانىيە

     چېخوسلاۋاكىيە
          ۋېنگرىيە
          توكيۇ
          1964
          18
 
 ياپونىيە
          بۇلغارىيە
          ۋېنگرىيە
          مېكسىكا
          1968
          19
 
 

دېموكراتىك گېرمانىيە

     ۋېنگرىيە
          پولشا
          ميۇنخىن
          1972
          20
 
 

سابىق سوۋېت ئىتتپاقى

     پولشا
          

دېمكراتىك گېرمانىيە

     مونتىلىل
          1976
          21
 
 

سابىق سوۋېت ئىتتپاقى

دېموكراتىك گېرمانىيە

     چېخوسلاۋاكىيە
          موسكۋا
          1980
          22
 
 يۈگوسلاۋىيە
          برازىلىيە
          فرانسىيە
          لوس-ئانژىلىس
          1984
          23
 
 

فېدراتىپ گېرمانىيە

     برازىلىيە
          

سابىق سوۋېت ئىتتپاقى

     سئول
          1988
          24
 
 گانا
          پولشا
          ئىسپانىيە
          

باسېلونا

     1992
          25
 
 برازىلىيە
          ئارگېنتنا
          نىگىرىيە
          ئاتلانتا
          1996
          26
 
 چىلى
          

ئىسپانىيە

كامېرون

     سېپنىي
          2000
          27
 
 ئىتالىيە
          پاراگىۋاي
          ئارگېنتىنا
          ئافىنا
          2004
          28
 
 برازىلىيە
          نىگىرىيە
          

ئارگېنتىنا

     بىيجىڭ
          2008
          29
 
  
          برازىلىيە
          

مېكسىكا

     لوندون
          2012
          30
 






3.ياۋروپا لوڭقسى

1954-يىلى ياۋروپا پۇتبول بىرلەشمسىنىڭ تۇنجى نۆۋەتلىك كاتىپى مېنىرى .تىرونا ياۋروپا لوڭقىسى مۇسابىقىنى ئۆتكۈزۈش تەكلىپىنى بەردى،1957-يىلى 2-ئايدا پىئر.تىرونا ۋە ۋېنگرىيىلىك،ئاۋسىترىيىلىك،گرېىتسىيەلىك بولۇپ 4 ئەرباب بىر كومىتېت قۇرۇپ ياۋروپا لوڭقىسى پۇتبول مۇسابىقىسى ئۆتكۈزۈشنىڭ كونكرېت خىزمەت ھالقىلىرى ۋە ئومۇمىي پىلاننى ياۋروپا پۇتبول بىرلەشمىسىگە سۇندى ، ياۋروپا پۇتبول بىرلەشمىسى بۇ پىللاننى بىر يىلدىن ئارتۇق تەتقىق قىلىپ تۈزۈتۈش كىرگۈزۈپ 1960-يىلىدىن باشلاپ ئۆتكۈزۈشنى قارار قىلدى.



ياۋروپا لوڭقىسى مۇسابىقىسى-ياۋروپادىكى نامى ئەڭ ياخشى ، شۆھرىتىمۇ يۇقىرى مۇسابىقە بولۇپ ، ئۇ ياۋروپا پۇتبول ھەرىكىتىنىڭ سەۋىيىسىنى ئۆلچەيدىغان بىردىن -بىر مۇسابىقىدۇر.

 ئىككنچى
          چېمپىيۇن
          ئورۇن
          ۋاقتى
          نۆۋەت
 
  يوگۇسلاۋىيە 
          

سابىق سوۋىت ئىتتىپاقى

     فرانسىيە
          1960
          1
 
 

سابىق سوۋىت ئىتتىپاقى

     ئىسپانىيە
          ئىسپانىيە
          1964
          2
 
 يوگۇسلاۋىيە
          ئىتالىيە
          ئىتالىيە
          1968
          3
 
 

سابىق سوۋىت ئىتتىپاقى

ئىتتىپاقداش گىرمانىيە

     بىلگىيە
          1972
          4
 
 

ئىتتىپاقداش گىرمانىيە

     چىخىسلۇۋاكىيە 
          يوگۇسلاۋىيە 
          1976
          5
 
 بىلگيە
          

ئىتتىپاقداش گىرمانىيە

     ئىتالىيە
          1980
          6
 
 ئىسپانىيە
          فرانسىيە
          فرانسىيە
          1984
          7
 
 

سابىق سوۋىت ئىتتىپاقى

     گوللاندىيە 
           ئىتتىپاقداش گىرمانىيە
          1988
          8
 
 گېرمانىيە
          دانىيە
           شىۋىتسىيە
          1992
          9
 
 چېخ
          گېرمانىيە
          ئەنگىلىيە
          1996
          10
 
 ئىتالىيە
          فرانسيە
          گوللاندىيە\بىلگىيە 
          2000
          11
 
  پورتۇگالىيە 
          گىرىتسىيە 
           پورتۇگالىيە 
          

2004

     12
 
 گېرمانىيە
          ئىسپانىيە
          شىۋىتسارىيە\ئاۋىستىرىيە
          2008
          13
 
 ئىتالىيە
          ئىسپانىيە
          پولشا\ئوكىرائىنا
          2012
          14
 




4.ئامېرىكا قىتئەسى لوڭقىسى


ئامېرىكا قىتئەسى لوڭقىسى 1916-يىلى باشلانغان بولۇپ ياۋروپا پۇتبول مۇسابىقىسىدىن 40 يىل ئىلگىرى بارلىققا كەلگەن.كۆپۈنچە ئىككى يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزۈلدۇ، 1970-يىللاردا 4يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزۈش يولغا قۇيۇلغان. لېكىن 1987-يىلىدىن باشلاپ يەنە 2 يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزۈلدىغان بولغان . بۇ مۇسابىقە ھازىرغا قەدەر 36نۆۋەت رەسمىي ھالدا، 7 نۆۋەت غەيرىي رەسمىي ھالدا ئۆتكۈزۈلگەن.


 ئۈچۈنچى
 برازىلىيە
          ئىككىنچى
 ئارگېتىنا
          چىمپىيۇن
 ئوروگۋاي
           ئورۇن 
 /ئارگېنتىنا
          ۋاقتى
 1916
          نۆۋەت
 1
 
 برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئوروگىۋاي
          ئورگىۋاي
          1917
          2
 
 ئارگېنتنا
          ئوروگىۋاي
          برازىلىيە
          برازىلىيە
          1919
          3
 
 برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئوروگىۋاي
          چىلى
          1920
          4
 
 ئوروگىۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېتىنا
          ئارگېنتىنا
          1921
          5
 
 ئوروگۋاي
          پاراگىۋاي
          برازىلىيە
          برازىلىيە
          1922
          6
 
 پاراگۋاي
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئورگىۋاي
          1923
          7
 
 پاراگۋاي
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئورگىۋاي
          1924
          8
 
 پاراگۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئارگېنتىنا
          1925
          9
 
 چىلى
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          چىلى
          1926
          10
 
 پېرو
          ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          پېرو
          1927
          11
 
 ئوروگۋاي
          پاراگۋاي
          ئارگېنتىنا
          ئارگېنتىنا
          1929
          12
 
 پېرو
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          پېرو
          1935
          13
 
 پاراگۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئارگېنتىنا
          1937
          14
 
 پاراگۋاي
          ئوروگۋاي
          پېرو
          پېرو
          1939
          15
 
 چىلى
          ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          چىلى
          1941
          16
 
 برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئوروگۋاي
          1942
          17
 
 چىلى
          برازىلىيە
          

ئارگېنتىنا

     چىلى
          1945
          18
 
 پارگۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئارگېنتىنا
          1946
          19
 
 ئوروگۋاي
          پاراگۋاي
          ئارگېنتىنا
          ئىكۋاتور 
          1947
          20
 
 پېرو
          پاراگۋاي
          برازىلىيە
          برازىلىيە
          1949
          21
 
 ئورگۋاي
          برازىلىيە
          پاراگۋاي
          پېرو
          1953
          22
 
 پېرو
          چىلى
          ئارگېنتىنا
          چىلى
          1955
          23
 
 ئارگېنتىنا
          چىلى
          ئوروگۋاي
          ئوروگۋاي
          1956
          24
 
 ئوروگۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          پېرو
          1957
          25
 
 پاراگۋاي
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئارگېنتىنا
          1959
          26
 
 برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئىكۋاتور 
          1959
          27
 
 ئارگېنتىنا
          پاراگۋاي
          بولىۋىيە
          بولىۋىيە
          1963
          28
 
 چىلى
          ئارگېنتىنا
          ئوروگۋاي
          ئوروگۋاي
          1967
          29
 
 برازىلىيە
          كولومبىيە
          پېرو
           
          1975
          30
 
 برازىلىيە
          چىلى
          پاراگۋاي
           
          1979
          31
 
 پاراگۋاي
          برازىلىيە
          ئوروگۋاي
           
          1983
          32
 
 كولومبىيە
          چىلى
          ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          1987
          33
 
 ئارەېنتىنا
          ئوروگۋاي
          برازىلىيە
          برازىلىيە
          1989
          34
 
 چىلى
          برازىلىيە
          ئارگېنتىنا
          چىلى
          1991
          35
 
 كولومبىيە
          مېكسىكا
          

ئارگېنتىنا

     ئىكۋاتور 
          

1993

     36
 
 كولومبىيە
          برازىلىيە
          ئوروگۋاي
          ئوروگۋاي
          1995
          37
 
 مېكسىكا
          بولىۋىيە
          برازىلىيە
          بولىۋىيە
          1997
          38
 
 مېكسىكا
          ئوروگۋاي
          برازىلىيە
          پاراگۋاي
          1999
          39
 
 ھوندۇراس
          مېكسىكا
          كولومبىيە
          كولومبىيە
          2001
          40
 
 ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          برازىلىيە
          پېرو
          2004
          41
 
 ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          برازىلىيە
          ۋېنىيرولا
          

2007

     42
 
 پېرو
          پاراگۋاي
          ئوروگۋاي
          ئارگېنتىنا
          2011
          43
 




5.ئافرىقا لوڭقىسى

ئافرىقا لوڭقىسىنى تالىشىش پۇتبول مۇسابىقىسى 1957-يىلى 2-ئاينىڭ 10-كۈنى تەسىس قىلىنغان بولۇپ ئافرىقا پۇتبول بىرلەشمىسى ئۆز قىتئەسىنىڭ ئەمەلىي ئەھۋالىنى چىقىش قىلىپ 2 يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزۈشنى بەلگىلىگەن.


 ئىككىنچى
          چىمپىيۇن
          ئورۇن
          ۋاقىت
          نۆۋەت
 
 ئېفوپىيە
          مىسىر
          سودان
          1957
          1
 
 سودان
          مىسىر
          مىسر
          1959
          2
 
 مىسىر
          ئىفوپىيە
          ئىفوپىيە
          1962
          3
 
 سودان
          گانا
          گانا
          1963
          4
 
 تونىس
          گانا
          تونىس
          1965
          5
 
 گانا
          گامبىيە
          ئىفوپىيە
          1968
          6
 
 گانا
          سودان
          سودان
          1970
          7
 
 مالى
          گامبىيە
          كامېرون
          1972
          8
 
 زامبىيا
          زايىر
          مىسىر
          1974
          9
 
  
          ماراكەش
          ئىفوپىيە
          1976
          10
 
 ئۇگاندا
          گانا
          گانا
          1978
          11
 
 ئالجىرىيە
          نىگېرىيە
          نىگېرىيە
          1980
          12
 
 لىبىيە
          گانا
          لىبىيە
          1982
          13
 
 نىگېرىيە
          كامېرون
          

پىلچىشى قىرغىقى

     1984
          14
 
 نىگېرىيە
          كامېرون
          ماراكەش
          1988
          16
 
 نىگېرىيە
          ئالجىرىيە
          ئالجىرىيە
          1990
          17
 
 گانا
          كوتىدىۋور 
          سېنگال
          1992
          18
 
 زامبىيە
          نىگېرىيە
          تونىس
          1994
          19
 
 تونىس
          

جەنوبىي ئافرىقا

جەنوبىي ئافرىقا

     1996
          20
 
 

جەنوبىي ئافرىقا

     مىسىر
          

بوجى نافاسو

     1998
          21
 
 نىگېرىيە
          كامېرون
          گانا 
          2000
          22
 
 سېنىگال
          كامېرون
          مالى
          2002
          23
 
 ماراكەش
          تونىس
          تونىس
          2004
          24
 
 كوتىدىۋور
          مىسىر
          مىسىر
          2006
          25
 
 كامېرون
          مىسىر
          گانا
          2008
          26
 
 گانا
          مىسىر
          ئەنگولا
          2010
          27
 
 كوتىدىۋور
          زامبىيە
          بوركىنافاسو\بىنىن
          2012
          28
 




6.ئاسىيا لوڭقسى


ئاسىيا لوڭقسى پۇتبول مۇسابىقىسى -ئاسيا بىرلەشمىسىنىڭ بىۋاستە رىياسەتچىلىكى ۋە تەشكىللىشى ئاساسىدا ئۆتكۈزۈلدىغان قىتئە كۆلەملىك مۇسابىقە بولۇپ ئونىڭغا ئاسىيادىكى ھەممە دۆلەتلەر دېگۈدەك تىزىمغا ئالدۇرىدۇ.ئاسىيا لوڭقسى مۇسابىقىسى ھەر 4 يىلدا بىر نۆۋەت ئۆتكۈزۈلدىغان بولۇپ 1956-يىلدىن باشلاپ ھازىرغىچە 15-نۆۋەت ئۆتكۈزۈلدى.


 ئىككنىچى
          چېمپىيۇن
          ئورۇن
          ۋاقىت
          نۆۋەت
 
 ئىسرائىلىيە
          كورىيە
          جوڭگۇ شىياڭگاڭ
          1956
          1
 
 ئىسرائىلىيە
          كورىيە
          كورىيە
          1960
          2
 
 ھىندىستان
          ئىسرائىلىيە
          ئىسرائىلىيە
          1964
          3
 
 بىرما
          ئىران
          ئىران
          1968
          4
 
 كورىيە
          ئىران
          تايلانىد
          1972
          5
 
 كوۋەيىت
          ئىران
          ئىران
          1976
          6
 
 كورىيە
          كوۋەيىت
          كوۋەيىت
          1980
          7
 
 جوڭگو
          سەئىدى ئەرەبىستان
          سىنگاپور
          1984
          8
 
 كورىيە
          سەئىدى ئەرەبىستان
          قاتار
          1988
          9
 
 سەئىدى ئەرەبىستان
          ياپۇنىيە
          ياپۇنىيە
          1992
          10
 
 

ئەرەب بىرلەشمە خەلپىلىك

     سەئىدى ئەرەبىستان
          

ئەرەب بىرلەشمە خەلپىلىكى

     1996
          11
 
 سەئىدى ئەرەبىستان
          ياپۇنىيە
          لىۋان
          2000
          12
 
 جوڭگو
          ياپۇنىيە
          جوڭگو
          2004
          13
 
 سەئىدى ئەرەبىستان
          ئىراق
          

ھىندونىزىيە،مالايسىيا،تايلانىد ،ۋىيتنام

     2007
          14
 
 ئاۋاستارىلىيە
          ياپۇنىيە
          قاتار
          2011
          15